Ιός του Δυτικού Νείλου: «Καμπανάκι» από τα πολλά νέα κρούσματα

Σε αυξημένη επιφυλακή βρίσκονται οι υγειονομικές και αυτοδιοικητικές αρχές, καθώς η κυκλοφορία του ιού του Δυτικού Νείλου εντείνεται σημαντικά μέσα στον Αύγουστο. Στο επίκεντρο βρίσκεται η Αττική, ενώ κρούσματα έχουν καταγραφεί επίσης σε Θεσσαλία, Κεντρική Μακεδονία, Πελοπόννησο και Στερεά Ελλάδα. Ο ΕΟΔΥ προειδοποιεί ότι τις επόμενες εβδομάδες είναι πιθανή περαιτέρω αύξηση των περιστατικών.

Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η εξέλιξη της φετινής περιόδου μετάδοσης του ιού του Δυτικού Νείλου, καθώς μέσα σε μόλις μία εβδομάδα προστέθηκαν 47 νέα εγχώρια κρούσματα.

Σύμφωνα με την τελευταία εβδομαδιαία έκθεση επιδημιολογικής επιτήρησης του ΕΟΔΥ, έως τις 19 Αυγούστου 2026 είχαν διαγνωστεί και δηλωθεί συνολικά 157 εγχώρια κρούσματα λοίμωξης από τον ιό. Από αυτά, τα 116 παρουσίασαν εκδηλώσεις από το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα, όπως εγκεφαλίτιδα, μηνιγγίτιδα ή οξεία χαλαρή παράλυση, ενώ 41 περιστατικά είχαν ηπιότερη κλινική εικόνα ή δεν εμφάνισαν προσβολή του ΚΝΣ.

Παράλληλα, έχουν καταγραφεί 13 θάνατοι, όλοι σε ασθενείς ηλικίας άνω των 65 ετών. Η διάμεση ηλικία των θανόντων ήταν τα 82 έτη.

Η πίεση στα νοσοκομεία είναι επίσης αισθητή. Στις 19 Αυγούστου νοσηλεύονταν συνολικά 42 ασθενείς, εκ των οποίων 23 σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας, ενώ 19 νοσηλεύονταν σε απλές κλινικές.

Στο επίκεντρο η Αττική
Η φετινή γεωγραφική κατανομή δείχνει ιδιαίτερα έντονη κυκλοφορία του ιού στην Αττική, με την Ανατολική Αττική να εμφανίζει ορισμένες από τις υψηλότερες συγκεντρώσεις σοβαρών περιστατικών.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΕΟΔΥ, στον Δήμο Σπάτων – Αρτέμιδος έχουν καταγραφεί 14 ασθενείς με εκδηλώσεις από το ΚΝΣ και ακόμη δύο χωρίς τέτοιες εκδηλώσεις, δηλαδή συνολικά 16 περιστατικά.

Στον Δήμο Μαρκοπούλου Μεσογαίας έχουν καταγραφεί 11 σοβαρά και δύο ηπιότερα περιστατικά, συνολικά 13, ενώ στον Δήμο Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης καταγράφονται επτά περιστατικά με προσβολή του ΚΝΣ και δύο χωρίς, συνολικά εννέα.

Αυξημένος αριθμός περιστατικών καταγράφεται ακόμη στους Δήμους:

Αγίας Παρασκευής: 7 συνολικά περιστατικά
Χαλανδρίου: 6
Παλλήνης: 5
Γλυφάδας: 4
Αχαρνών: 4
Κρωπίας: 5
Μαραθώνος: 4
Παιανίας: 3
Λαυρεωτικής: 3.
Κρούσματα έχουν καταγραφεί επίσης σε αρκετούς ακόμη Δήμους της Αττικής, μεταξύ των οποίων οι Δήμοι Αμαρουσίου, Βριλησσίων, Λυκόβρυσης – Πεύκης, Νέας Ιωνίας, Παπάγου – Χολαργού, Πεντέλης, Φυλής, Αγίων Αναργύρων – Καματερού, Πετρούπολης, Χαϊδαρίου, Αθηναίων, Ηλιούπολης, Αλίμου, Ελληνικού – Αργυρούπολης, Καλλιθέας και Πειραιά.

Ποιοι Δήμοι χαρακτηρίζονται «υψηλού κινδύνου»
Ιδιαίτερη σημασία έχει ότι ο ΕΟΔΥ διαχωρίζει τους Δήμους όπου έχουν ήδη καταγραφεί ανθρώπινα κρούσματα από ορισμένους επιπλέον Δήμους που χαρακτηρίζονται «υψηλού κινδύνου», παρότι μέχρι τις 19 Αυγούστου δεν είχαν εμφανίσει ανθρώπινο περιστατικό.

Μετά από συνεκτίμηση επιδημιολογικών και γεωμορφολογικών δεδομένων, ως περιοχές υψηλού κινδύνου χαρακτηρίζονται οι Δήμοι:

Κηφισιάς, Ηρακλείου Αττικής, Φιλοθέης – Ψυχικού, Μεταμόρφωσης, Νέας Σμύρνης, Νέας Φιλαδέλφειας – Νέας Χαλκηδόνας, Δάφνης – Υμηττού, Αμφίπολης Σερρών και Δέλτα Θεσσαλονίκης.

Ο χαρακτηρισμός δεν σημαίνει ότι έχουν ήδη καταγραφεί κρούσματα στους συγκεκριμένους Δήμους. Όπως διευκρινίζει ο ΕΟΔΥ, στις περιοχές αυτές συνδυάζονται παράγοντες που αυξάνουν την πιθανότητα επικείμενης μετάδοσης, όπως η γειτνίαση με ήδη επηρεαζόμενους Δήμους, τα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά και τα τρέχοντα ή ιστορικά επιδημιολογικά δεδομένα.

Κρούσματα και σε άλλες τέσσερις Περιφέρειες
Εκτός Αττικής, περιστατικά έχουν καταγραφεί σε αρκετές περιοχές της χώρας.

Στη Θεσσαλία, κρούσματα εντοπίζονται μεταξύ άλλων στους Δήμους Παλαμά, Σοφάδων, Κιλελέρ, Λαρισαίων, Τεμπών και Τρικκαίων.

Στην Κεντρική Μακεδονία, έχουν καταγραφεί περιστατικά στους Δήμους Αλεξάνδρειας, Βέροιας, Ηρωικής Πόλης Νάουσας, Αμπελοκήπων – Μενεμένης, Χαλκηδόνος, Πέλλας, Σκύδρας, Κατερίνης και Νέας Ζίχνης.

Στην Πελοπόννησο έχει καταγραφεί περιστατικό στον Δήμο Ευρώτα Λακωνίας, ενώ στη Στερεά Ελλάδαστον Δήμο Θηβαίων.

Η πραγματική κυκλοφορία του ιού είναι πολύ μεγαλύτερη
Τα εργαστηριακά επιβεβαιωμένα περιστατικά αποτελούν μόνο ένα μικρό μέρος της πραγματικής κυκλοφορίας του ιού στον πληθυσμό.

Ο ΕΟΔΥ υπενθυμίζει ότι, βάσει οροεπιδημιολογικής μελέτης, για κάθε ένα κρούσμα με προσβολή του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος αντιστοιχούν περίπου 140 μολυνθέντες, οι περισσότεροι από τους οποίους είτε παραμένουν ασυμπτωματικοί είτε εμφανίζουν ήπια συμπτώματα.

Περίπου το 80% των ανθρώπων που μολύνονται δεν εμφανίζουν συμπτώματα, ενώ περίπου το 20% μπορεί να παρουσιάσει πυρετό, πονοκέφαλο, κόπωση, μυαλγίες και άλλα ήπια συμπτώματα.

Σε μικρό ποσοστό, κυρίως σε μεγαλύτερες ηλικίες και ευάλωτα άτομα, η λοίμωξη μπορεί να προσβάλει το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα και να οδηγήσει σε εγκεφαλίτιδα, μηνιγγίτιδα ή άλλες σοβαρές νευρολογικές εκδηλώσεις.

Συμπτώματα όπως σύγχυση, έντονη υπνηλία, σπασμοί, μυϊκή αδυναμία ή παράλυση απαιτούν άμεση ιατρική αξιολόγηση.

Καθοριστικός ο ρόλος Δήμων και Περιφερειών
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά πλέον η αποτελεσματικότητα των προγραμμάτων καταπολέμησης των κουνουπιών.

Ο ΕΟΔΥ επισημαίνει ρητά ότι τα μέτρα διαχείρισης των κουνουπιών υπάγονται στην αρμοδιότητα των αρχών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και ζητά την έγκαιρη έναρξη, τη σωστή οργάνωση και την αποτελεσματική εφαρμογή ολοκληρωμένων προγραμμάτων.

Όταν καταγράφονται κρούσματα, οι αρμόδιες τοπικές αρχές ενημερώνονται εκτάκτως και καλούνται να προχωρούν σε εντατικοποίηση των δράσεων ελέγχου των κουνουπιών, αλλά και σε ενημέρωση του τοπικού πληθυσμού.

Παράλληλα, κρίσιμη θεωρείται η εντομολογική επιτήρηση, δηλαδή η συστηματική παγίδευση και εργαστηριακή εξέταση κουνουπιών για την παρουσία του ιού, ώστε να υπάρχει ένα σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης πριν ή παράλληλα με την εμφάνιση ανθρώπινων κρουσμάτων.

Τα μέτρα προστασίας για τους πολίτες
Ο ΕΟΔΥ συνιστά στους πολίτες, και ιδιαίτερα στους ηλικιωμένους και στα άτομα με χρόνια προβλήματα υγείας, να λαμβάνουν συστηματικά μέτρα προστασίας από τα κουνούπια.

Συστήνεται η χρήση εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών στο σώμα και στον χώρο, η τοποθέτηση σητών και κουνουπιέρων, η χρήση ανεμιστήρων ή κλιματιστικών και η επιλογή ρούχων που καλύπτουν όσο γίνεται μεγαλύτερη επιφάνεια του σώματος.

Ιδιαίτερη σημασία έχει επίσης η εξάλειψη των στάσιμων νερών από αυλές, μπαλκόνια, κήπους, ταράτσες και οικόπεδα. Γλάστρες, πιατάκια, κουβάδες, δοχεία και οποιοδήποτε άλλο αντικείμενο μπορεί να συγκρατήσει νερό θα πρέπει να αδειάζει, να καλύπτεται ή να ανανεώνεται τακτικά.

Η περίοδος αυξημένης κυκλοφορίας του ιού βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη και η επιδημιολογική εικόνα των επόμενων εβδομάδων θα είναι καθοριστική. Με τα κρούσματα να αυξάνονται γρήγορα και την Αττική να βρίσκεται στο επίκεντρο, η συστηματική καταπολέμηση των κουνουπιών από την Αυτοδιοίκηση και η ατομική προστασία αποτελούν αυτή τη στιγμή τα βασικότερα εργαλεία περιορισμού της μετάδοσης.

Myota