AI: Πώς αλλάζει τον προσυμπτωματικό έλεγχο για τον επιθετικό καρκίνο του μαστού

Αν και η μαστογραφία θεωρείται ευρέως ο πιο αποτελεσματικός τρόπος για τον έγκαιρο εντοπισμό του καρκίνου του μαστού και τη μείωση της θνησιμότητας, μεγάλη έρευνα στη Σουηδία δείχνει ότι οι διαγνωστικές «απώλειες» μεταξύ των προγραμματισμένων εξετάσεων θα μπορούσαν να περιοριστούν μέσω της AI.

Σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές κατευθυντήριες οδηγίες, συστήνεται τα αποτελέσματα των εξετάσεων να αξιολογούνται ανεξάρτητα από δύο ακτινολόγους. Ωστόσο, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι μεταξύ 20% και 30% των καρκίνων του μαστού διαγιγνώσκονται στο μεσοδιάστημα των προγραμματισμένων επισκέψεων στον γιατρό.

Αυτοί οι καρκίνοι «μεσοδιαστήματος» τείνουν να αναπτύσσονται ταχύτερα, να βρίσκονται σε πιο προχωρημένο στάδιο κατά τη διάγνωση και να είναι δυσκολότεροι στη θεραπεία, αναφέρει το Euronews που παρουσιάζει την εν λόγω μελέτη.

Και εδώ έρχεται η τεχνητή νοημοσύνη, η οποία σύμφωνα με τη σουηδική έρευνα μπορεί να συμβάλει στον πιο έγκαιρο εντοπισμό επιθετικών μορφών καρκίνου του μαστού και να μειώσει τον φόρτο εργασίας των ακτινολόγων.

Η έρευνα
Δοκιμή σε σχεδόν 100.000 γυναίκες έδειξε ότι η χρήση AI στις μαστογραφίες οδήγησε σε λιγότερους καρκίνους μεσοδιαστήματος, καθώς βοήθησε στον εντοπισμό λιγότερων ταχέως αναπτυσσόμενων και δύσκολα αντιμετωπίσιμων καρκίνων του μαστού.

Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο The Lancet, ανέλυσε δεδομένα από γυναίκες ηλικίας 40 έως 80 ετών, οι οποίες συμμετείχαν στο εθνικό πρόγραμμα προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του μαστού στη Σουηδία μεταξύ Απριλίου 2021 και Δεκεμβρίου 2022.

Στη δοκιμή, οι γυναίκες κατανεμήθηκαν τυχαία είτε σε τυπικό προσυμπτωματικό έλεγχο με δύο ακτινολόγους είτε σε μια προσέγγιση με υποστήριξη τεχνητής νοημοσύνης, κατά την οποία η AI επισήμαινε ύποπτες περιοχές στις μαστογραφίες και ο ακτινολόγος λάμβανε την τελική απόφαση.

Η ομάδα με υποστήριξη εργαλείων AI κατέγραψε 11 λιγότερους καρκίνους μεσοδιαστήματος μέσα σε δύο χρόνια – μείωση κατά 12% σε σύγκριση με τον τυπικό έλεγχο – ενώ εντοπίστηκαν περισσότερα περιστατικά καρκίνου κατά τη διάρκεια των προγραμματισμένων εξετάσεων.

Η AI ως εργαλείο υποστήριξης
Η ερευνήτρια Jessie Gommers από το Radboud University Medical Centre δήλωσε ότι η τεχνητή νοημοσύνη λειτούργησε ως εργαλείο υποστήριξης και όχι ως αντικαταστάτης. Όπως εξήγησε, «η AI επισήμαινε ύποπτες περιοχές στη μαστογραφία, βοηθώντας τους ακτινολόγους στην ερμηνεία», ενώ «η τελική απόφαση για την επανεξέταση εξακολουθούσε να λαμβάνεται από τους ακτινολόγους».

Μάλιστα, επειδή μόνο ένας ακτινολόγος εξέταζε τις μαστογραφίες με υποστήριξη AI, η προσέγγιση αυτή μείωσε και τον φόρτο εργασίας. Προγενέστερα ευρήματα της δοκιμής έδειξαν μείωση κατά 44% στον φόρτο εργασίας των ακτινολόγων, κάτι που, σύμφωνα με τους ερευνητές, θα μπορούσε να αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμο σε δομές υγείας με ελλείψεις προσωπικού.

Η Gommers τόνισε ότι η μείωση των καρκίνων μεσοδιαστήματος είναι ιδιαίτερα σημαντική, σημειώνοντας ότι «στόχος είναι να υπάρχουν όσο το δυνατόν λιγότεροι τέτοιοι καρκίνοι, καθώς είναι γνωστό ότι είναι πιο επιθετικοί και οδηγούν σε χειρότερη έκβαση για τους ασθενείς».

Σημειώνεται ότι μία στις 20 γυναίκες θα διαγνωστεί με καρκίνο του μαστού κατά τη διάρκεια της ζωής της, γεγονός που τον καθιστά τη συχνότερη μορφή καρκίνου για το γυναικείο φύλο.

Το 2022, εκτιμάται ότι 2,3 εκατομμύρια γυναίκες διαγνώστηκαν με καρκίνο του μαστού παγκοσμίως, ενώ περίπου 670.000 πέθαναν από τη νόσο. Μόνο στην Ευρώπη, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) κατέγραψε σχεδόν 558.000 νέα περιστατικά εκείνη τη χρονιά.

Παρότι η μαστογραφία με υποστήριξη τεχνητής νοημοσύνης έχει ήδη αρχίσει να εφαρμόζεται σε περιοχές της Σουηδίας και της Δανίας, οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι δεν είναι ακόμα έτοιμη να αντικαταστήσει την ανθρώπινη εποπτεία και ότι απαιτούνται περισσότερα δεδομένα.

Ανεξάρτητοι ειδικοί ζήτησαν επίσης προσοχή ως προς την ευρύτερη εφαρμογή της σε παγκόσμιο επίπεδο. Η δρ Όλγα Οικονομίδου, κύρια ερευνήτρια και επικεφαλής της έρευνας για τον καρκίνο του μαστού στο University of Edinburgh’s Cancer Centre, δήλωσε ότι η δοκιμή επικεντρώθηκε στο κατά πόσο η AI μπορεί να βοηθήσει τους ακτινολόγους να εργάζονται «πιο γρήγορα και πιο αποδοτικά», και όχι στο να τους αντικαταστήσει.

Η ίδια προειδοποίησε ότι τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης διαφέρουν σημαντικά μεταξύ τους και πρέπει να δοκιμάζονται με την ίδια αυστηρότητα όπως τα φάρμακα, ενώ σημείωσε ότι δεν αποτελούν μια χαμηλού κόστους εναλλακτική λύση.

Πηγή:in.gr

Φωτογραφία: drkouloura.gr